VS koploper in stijging van juridische aansprakelijkheidskosten, maar het Verenigd Koninkrijk loopt in

 

 

De Verenigde Staten kennen nog steeds de hoogste last van juridische aansprakelijkheidskosten (tort costs) van alle landen die zijn onderzocht door het Institute for Legal Reform (ILR), maar het Verenigd Koninkrijk is bezig aan een snelle inhaalslag,  meldt Jeff Dunsavage,  Head of Research Publications and Insights, Triple-I

Uit het onderzoek van het ILR blijkt dat deze kosten stijgen en in de onderzochte landen – de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk, de vijf grootste economieën van de Europese Unie (Duitsland, Frankrijk, Italië, Spanje en Nederland), Australië en Canada – vaak harder groeien dan de economie en de inflatie. Tussen 2014 en 2023 namen de aansprakelijkheidskosten, uitgedrukt als percentage van het bruto binnenlands product (bbp), in de onderzochte rechtsgebieden met gemiddeld 7,05% per jaar toe. Dit is meer dan de gemiddelde jaarlijkse bbp-groei van 4,63% en de gemiddelde jaarlijkse inflatie van 2,60%.

In de Verenigde Staten bedroegen de aansprakelijkheidskosten in 2023 2,15% van het bbp, bijna drie keer het gemiddelde in het onderzoek. Het Verenigd Koninkrijk kende echter de snelste stijging: daar liepen de kosten op tot 1,22% van het bbp in 2023, een verdubbeling ten opzichte van 2014. Als de huidige trends aanhouden, zullen de aansprakelijkheidskosten in het VK rond 2029-2030, uitgedrukt als percentage van het bbp, die van de Verenigde Staten overtreffen.

Economische belemmering

Deze ontwikkeling wijst op een toenemende economische belemmering: middelen die anders zouden kunnen worden ingezet voor investeringen in concurrentievermogen, groei en kansen, vloeien nu weg naar kosten die verband houden met juridische procedures.

“Juridische aansprakelijkheidskosten hebben een directe invloed op schadelasten, voorzieningen en premievaststelling”, aldus dr. Michel Léonard, Triple-I’s chief economist and data scientist bij Triple-I. “Wanneer de kosten van juridische procedures sneller stijgen dan de economie waarop ze rusten, wordt dat uiteindelijk zichtbaar in de omvang van schadeclaims, de toereikendheid van voorzieningen en, uiteindelijk, in de hoogte van de premies. Deze bevindingen zijn wereldwijd relevant, omdat dit patroon zich niet tot één rechtsgebied beperkt.”

 De rol van procesfinanciers

Uit het onderzoek – een samenwerking tussen ILR en Triple-I – blijkt dat de trend in het Verenigd Koninkrijk grotendeels wordt aangewakkerd door externe procesfinanciering (Third-Party Litigation Funding, oftewel TPLF). Volgens het rapport is dit inmiddels “een hoeksteen van het Britse juridische ecosysteem” geworden.

TPLF heeft betrekking op constructies waarbij externe investeerders (vaak internationale hedgefondsen) winst behalen uit rechtszaken door de juridische kosten te dekken, in ruil voor een deel van de schikking of de toegewezen schadevergoeding. In de praktijk stimuleert dit langdurige en onnodige procedures, wat kan leiden tot extreem hoge schadevergoedingen – de zogenaamde ‘nuclear verdicts’ – van $ 10 miljoen  of meer. Uiteindelijk draagt ​​TPLF bij aan hogere verzekeringspremies en komt de betaalbaarheid van verzekeringen voor consumenten en bedrijven onder druk te staan.

Schattingen van de omvang van de TPLF-markt in het Verenigd Koninkrijk lopen op tot £ 4,5 miljard pond. Ook in de vijf grootste economieën van de Europese Unie nemen de kosten voor onrechtmatige daden (tort costs) toe, zo stelt het onderzoek..”Tussen 2014 en 2023 is de EU verschoven van een lappendeken aan nationale stelsels voor collectieve acties naar een meer gestructureerd en gecoördineerd EU-kader voor collectief rechtsherstel”, aldus het rapport.

Versnelde ontwikkeling

Deze ontwikkeling versnelde in 2020 met de aanname van de Richtlijn betreffende representatieve vorderingen (Representative Actions Directive, RAD). Deze richtlijn verplicht elke lidstaat om mechanismen in te voeren die zowel nationale als grensoverschrijdende collectieve acties mogelijk maken. Er zijn inmiddels al claims ingediend op basis van de RAD, en de verwachting is dat dit aantal zal toenemen – zeker nu ook de Digital Markets Act, de Digital Services Act en de herziene richtlijn productaansprakelijkheid onder het toepassingsgebied van de RAD vallen, wat nieuwe wegen voor juridische procedures opent.

 

“Procesfinanciering is in Europa een belangrijke motor geworden voor collectieve acties”, stelt het rapport. “Hoewel het Europees Parlement de Europese Commissie heeft opgeroepen om een ​​geharmoniseerd kader voor de regulering van TPLF in te voeren, is er tot op heden nog geen actie ondernomen.” Daarentegen groeit in de Verenigde Staten het verzet tegen TPLF; steeds meer staten nemen maatregelen om deze praktijk aan banden te leggen of de transparantie erover te vergroten