Toename van zware hagelbuien tijdens onweer in Europa; schadelast  in kwart eeuw verviervoudigd

 

Ook in Europa nemen de schades door zware onweersbuien sterk toe. De gevolgen van klimaatverandering zijn hier duidelijker merkbaar dan in andere regio’s, al wordt de trend in schadecijfers ook grotendeels beïnvloed door de toenemende waarde van blootgestelde bezittingen. In de afgelopen 25 jaar is de totale schadelast – berekend als  gemiddeld schadebedrag over vijf jaar – bijna verviervoudigd tot gemiddeld $ 9,2 miljard in de periode 2021-2025. Daarnaast is de gemiddelde verzekerde schade gestegen tot bijna zes keer het eerdere niveau; in de periode 2021-2025 bedroeg deze gemiddeld ongeveer $ 6,1 miljard.

In 2023, tot nu toe het duurste jaar wat betreft zware onweersbuien, bereikte de schade in Europese landen een recordhoogte van $ 17 miljard (gecorrigeerd voor inflatie), waarvan bijna $ 13 miljard verzekerd was. Deze schade werd vooral veroorzaakt door onweersbuien in de Alpen en boven het Middellandse Zeegebied. In Noord-Italië bracht een zware onweersbui hagelstenen met een diameter tot wel 19 cm voort, wat leidde tot enorme schade. Na jaren van steeds verder oplopende stormschade waren de afgelopen twee jaar minder kostbaar, wat de natuurlijke variatie in de ernst van de schade van jaar tot jaar weerspiegelt.

De afgelopen jaren heeft Munich Re deelgenomen aan diverse wetenschappelijke studies die tot doel hadden het risico op zware hagelbuien in kaart te brengen en inzichtelijker te maken. Uit een van deze studies blijkt dat zware onweersbuien die gepaard gaan met kostbare hagelbuien in Europa het vaakst voorkomen in Zuid-Frankrijk, Oost-Spanje, de Alpenlanden en op de Balkan. Vooral in Noord-Italië, Oostenrijk, Kroatië en – verder naar het zuiden – op de Balkan is het aantal hagelbuien de afgelopen decennia aanzienlijk toegenomen.

Uit de eerder genoemde wereldwijde hagelstudie – global hail study-  bleek zelfs dat Europa wereldwijd de sterkste stijging van zware hagelbuien kende. Ook werd er een duidelijk verband vastgesteld tussen de schadegevallen en de gevolgen van klimaatverandering. In Noord-Italië nam het aantal onweersbuien in de onderzochte periode (1950–2023) bijvoorbeeld zelfs licht af. De kans op onweersbuien met zeer grote, destructieve hagelstenen nam in dezelfde periode echter met bijna 80% toe.

En de trend naar zwaardere hagelbuien in Europa zal zich naar verwachting voortzetten: zelfs bij een gematigd klimaatscenario (een opwarming van ongeveer 2,4°C ten opzichte van het pre-industriële tijdperk) zal het aantal hagelbuien dat schade veroorzaakt en gepaard gaat met zeer grote hagelstenen (met een diameter van meer dan 5 cm) tegen het einde van de eeuw in vrijwel heel Europa naar verwachting met 30 tot 40% toenemen. Dit blijkt uit een aanvullend onderzoek dat is uitgevoerd in samenwerking met Munich Re.  In Noord-Italië, op de Balkan en langs de mediterrane kust van Frankrijk en Spanje – gebieden die nu al bekendstaan ​​als hotspots voor hagel – zou de toename zelfs aanzienlijk groter kunnen zijn.