Onderzoek New 10: Nederlandse ondernemer kijkt ondanks wereldwijde onrust positief naar de toekomst van eigen onderneming

 Ondanks het instabiele tijdperk houdt ondernemend Nederland koers met optimisme en ambitie. Dat blijkt uit onderzoek naar het ecosysteem van Nederlandse ondernemers van New10 – het financieringsplatform van ABN AMRO voor het MKB – onder Nederlandse ondernemingen. Ze hebben te maken met belemmeringen als een tekort aan personeel, een ongelijke strijd met grote bedrijven en lokale regelgeving.

Toch maakte driekwart van de Nederlandse mkb-ondernemers in het afgelopen boekjaar winst en kijkt positief naar de toekomst van de organisatie. Die tegenstrijdigheid is typerend voor de Nederlandse ondernemer, zo laten de resultaten zien. Ondernemersgeest en doorzettingsvermogen winnen het voorlopig van de belemmeringen.

 

Vier opvallende bevindingen uit het onderzoek: 

 

  • Talent – Een kwart (25 procent) zoekt actief naar talent over de grens om het personeelstekort op te vangen
  • AI en digitalisering – Tweederde (65 procent) van de mkb-ondernemers gebruikt AI, vooral voor marketing, administratie en data-analyse
  • Diversiteit – Onder vrouwelijke mkb-ondernemers is 48 procent jonger dan 40. Bij mannen is maar 28 procent jonger dan 40.
  • Financiering – Een op de vier ondernemers zegt achteraf: als ik eerder was gefinancierd, was ik nu verder geweest

 

Organisaties met twee tot vijftig medewerkers zijn in totaal goed voor drie miljoen banen en 30% van de totale werkgelegenheid. Het gaat goed met deze groep ondernemers, zo geven zij aan in dit onderzoek: liefst 75% maakte afgelopen boekjaar winst. De helft van de ondernemers omschrijft het eigen bedrijf als succesvol en groeiend. Toch staan ondernemers ook op een kantelpunt. 57% van de ondernemers zegt dat de toekomstige groei van het bedrijf afhangt van de keuzes die zij nu maken.

“Het is voor ambitieuze ondernemers erg lastig om nieuwe medewerkers te vinden in Nederland. Een groot deel van deze ondernemers zoekt nu personeel over de grens, en zet steeds vaker AI in voor hun bedrijfsvoering”, zegt Erik Stam, hoogleraar Strategie, Organisatie en Ondernemerschap aan de Universiteit Utrecht.

 

Barrières voor groei
Twee op de drie mkb-ondernemers ervaren minimaal drie barrières die de onderneming in de weg staan. Deze barrières zijn divers en doen zich op verschillende vlakken voor. Zo gaat het om lokale regelgeving, zoals vergunningen.

Daarnaast speelt de netcongestie een rol en zijn er omgevingsuitdagingen, zoals de hoogte van de huur of hypotheeklasten, het gebrek aan fysieke ruimte en de bereikbaarheid. 17% overweegt zelfs te verhuizen naar een andere regio. Ondernemers hebben het meeste te maken met uitdagingen bij het vinden van mensen. 40% van de organisaties zegt dat het personeelstekort de groei remt. Een even grote groep vindt het moeilijk om met veel grotere bedrijven te concurreren om talent.

 

Het kantelpunt voor de ondernemer: van 11 naar meer medewerkers

 

  • 52% van de ondernemers met 11 tot 25 medewerkers zegt dat het personeelstekort de groei remt (bij bedrijven met twee tot en met tien medewerkers is dit 30%)
  • 58% van de ondernemers (in een organisatie met 11 tot 50 medewerkers) zegt dat hun rol verschuift van meewerken naar aansturen
  • 45%  aan dat de organisatie complexer is geworden dan de huidige processen en systemen aankunnen

 

Externe financiering
Van de mkb-organisaties heeft bijna drie van de vijf (57%) één of meerdere vormen van financiering gebruikt. Dat gebeurde vooral om uitdagingen met de cashflow op te lossen, om investeringen mogelijk te maken of om de flexibiliteit te vergroten. Bijna een kwart zegt achteraf dat eerder financieren het bedrijf verder had gebracht. Toch is er ook terughoudendheid: 45% gebruikt liever eigen geld dan vreemd vermogen. Dat is onterecht, vindt Ronald Kleverlaan, Directeur bij het Europese onderzoekscentrum naar Alternatieve Financiering (ECAF) bij de Universiteit Utrecht en voorzitter van Stichting MKB Financiering:

“Ondernemers proberen groei vaak eerst zelf te financieren. Dat getuigt van verantwoordelijkheid, maar kan groei ook afremmen. Externe financiering wordt nog vaak defensief ingezet: voor werkkapitaal of om druk op te vangen. Internationale studies laten zien dat bedrijven die tijdig investeren met extern kapitaal vaker sneller opschalen. Opvallend is dat vrouwelijke ondernemers in dit onderzoek financiering vaker inzetten om te investeren in toekomstige groei.”

 

Financiering in cijfers

 

  • Top 3 redenen voor financiering: cashflow overbruggen (11%), investeringen mogelijk maken (10%), groei versnellen (9%)
  • Top 3 aanleiding om (extra) financiering te overwegen: om grote investering te doen (20%), ten behoeve van groeikansen die zich onverwachts voordoet (18%), voor verduurzaming van bedrijfspand (12%)

 

Veerkracht en oplossingsgerichtheid
In het onderzoek komt ook naar voren waarom mkb-ondernemers ondanks de belemmeringen succesvol zijn. Ze beschikken over een enorme hoeveelheid veerkracht, doorzettingsvermogen en oplossingsgerichtheid.

Opvallend is dat Nederlandse mkb’ers externe financiering vooral inzetten voor werkkapitaal (42%), en minder vaak voor personeelsgroei (13%) of innovatie (16%) dan vergelijkbare Europese bedrijven met 10 tot 49 medewerkers (26 en 20%. Zo heeft 63% één of meer maatregelen getroffen om personeel aan te trekken of te behouden. En liefst 65% zet AI in om problemen op te lossen. Maar als er obstakels zijn, lost de ondernemer dit wel bij voorkeur zelf op. Bijvoorbeeld door meer uren te draaien (30%) of zelf personeel op te leiden (56%) in plaats van de hoofdprijs te betalen.

“Dat herkennen we bij de duizenden aanvragen die we jaarlijks beoordelen: de ondernemer zoekt altijd eerst zelf een oplossing”, zegt Arnoud van Zelderen, CEO van New10. “Maar elke onderneming kent een moment waarop je tegen een plafond aanloopt. Dat doorbreek je met een verandering in de bedrijfsvoering, investeren in procesoptimalisatie en automatisering, of een nieuwe groeistrategie.”

 

 

 

 

 

 

V