Een groot deel van de onbewaakte spoorwegovergangen in Nederland is veel gevaarlijker dan gedacht. Bij een aantal overwegen is het risico zelfs zo groot dat er per direct maatregelen worden genomen. Die zijn het gevolg van een groot onderzoek van ProRail en de Nederlandse Spoorwegen naar onbewaakte spoorwegovergangen in heel Nederland, meldt de NOS vandaag.
Een van de belangrijkste conclusies daarin is dat er geregeld zwaar beladen verkeer van de onbewaakte overgangen gebruikmaakt, zwaarder dan waar treinen op hoge snelheid op zijn berekend. “Dat is een extra groot risico voor de overweggebruiker, maar ook voor de treinreiziger”, zegt ProRail-directeur Ans Rietstra. “Daarnaast blijkt dat dit zware verkeer er vaak langer over doet om de overweg te passeren dan we tot nu toe dachten.”
President-directeur Marjan Rintel van de NS is ontsteld over de conclusies. “We moeten ervan kunnen uitgaan dat treinmedewerkers en -reizigers elke dag veilig thuis kunnen komen.” Daarom nemen de spoorbedrijven per direct maatregelen. Zo gaan treinen vanaf nu langzamer rijden bij de gevaarlijkste onbewaakte spoorwegovergangen, 90 kilometer per uur in plaats van 120 of 140. Mogelijk gaan reizigers daar ook iets van merken in de dienstregeling. Ook krijgen honderden NS-treinen andere kleuren aan de voorkant, zodat ze meer opvallen.
277 niet beveiligde spoorwegovergangen
In totaal zijn er bijna 1.800 spoorwegovergangen in Nederland. De meeste zijn beveiligd, bijvoorbeeld met spoorbomen. 277 overgangen zijn niet beveiligd, daar staan vaak alleen waarschuwingsborden. Ze liggen vaak op rustige wegen, vooral in landelijk gebied.
Uit het onderzoek van de NS en ProRail blijkt nu dat bij 137 van die onbewaakte spoorwegovergangen het risico op een ongeluk veel groter is dan tot nu toe werd gedacht. Dat komt onder meer doordat er geregeld zwaar en langzaam verkeer over moet, terwijl treinen die op die locaties vaak de maximumsnelheid rijden (120 à 140 kilometer per uur). Het is de bedoeling deze overwegen zo snel mogelijk op te heffen. En als dat niet meteen lukt, met tijdelijke maatregelen te komen.
Dat het opheffen van onbewaakte overwegen vaak lang duurt, heeft meerdere oorzaken, zegt ProRail-directeur Ans Rietstra. “Vooral de overleggen met provincies, gemeenten en landeigenaren leiden vaak tot vertraging.” Partijen wijzen geregeld naar elkaar en het is niet meteen vastgelegd wie het probleem moet oplossen en betalen. ProRail hoopt dat nieuwe regels van het ministerie daarbij gaan helpen.
Vooral spoorbeheerder ProRail gaat over de veiligheid van de spoorovergangen. Toch zijn de onderzoekers ook kritisch over de rol van de NS, die volgens hen jaren een te afwachtende houding aannam en te weinig verantwoordelijkheid nam voor de veiligheid van de overwegen.De twee spoorbedrijven hebben nu afgesproken bij de onbewaakte overwegen meer samen op te trekken. “Het gaat wat ons betreft echt te langzaam. Het feit dat er op het druk bereden Nederlandse spoor nog steeds zoveel onbeveiligde spoorwegovergangen zijn, vinden wij te gek voor woorden”, aldus Rintel van de NS.