De wereldwijde stabiliteit betreedt een nieuwe fase: een fase die niet wordt gekenmerkt door duidelijke conflictlijnen, maar door de ambigue, ontkenbare en strategisch georkestreerde tactieken die zich tussen vrede en oorlog bevinden, bekend als de ‘gray-zone ’. Dat is de belangrijkste conclusie van een nieuw rapport van The Willis Research Network en Elisabeth Braw, senior fellow bij de Atlantic Council.
‘Agressie in de grijze zone’ is snel uitgegroeid tot een materiële bedreiging voor bedrijven; het verstoort markten, ondermijnt het vertrouwen en creëert politieke invloed. Het rapport, getiteld “Hidden threats, real impacts: gray-zone aggression”, benadrukt dat deze uitdaging vijf jaar geleden nauwelijks op de radar van bedrijfsrisico’s stond en grotendeels werd beschouwd als beperkt tot de luchtvaart- en scheepvaartsector. Vandaag de dag bepaalt het de geopolitieke risicobereidheid, stelt het de formulering van verzekeringspolissen en de veerkrachtstrategieën van elke belangrijke sector op de proef. In deze volatiele omgeving is de private sector niet langer een toeschouwer, aldus het rapport. Leidinggevenden moeten anticiperen, zich aanpassen en samenwerken om de bedrijfsverdediging te versterken en de bedrijfscontinuïteit te waarborgen.
Het rapport belicht verder de volgende bevindingen voor risk- & insurancemangers:
- Herzie de verzekeringsvoorwaarden, triggers en limieten: naarmate de geopolitieke spanningen toenemen, kunnen er lacunes ontstaan in het grijze gebied tussen vrede en oorlog. Een specialistische beoordeling van de polisvoorwaarden is cruciaal om ervoor te zorgen dat de dekking aansluit op de veranderende risico-omgeving in plaats van op de oude definities van conflict.
- Beschouw ‘agressie in het grijze gebied’ als een risico op bedrijfsniveau: herzie risico-registers en strategieën voor bedreigingen in het grijze gebied. Continue geopolitieke monitoring, scenario-updates en de verspreiding van inlichtingen zijn essentieel.
- Test de veerkracht van de toeleveringsketen vanuit een geopolitiek perspectief: complexe onderlinge afhankelijkheden betekenen dat een verstoring op één knelpunt enorme domino-effecten kan veroorzaken. Diversificatie, alternatieve routes en overwegingen met betrekking tot friendshoring moeten worden opgenomen in de operationele en financiële planning.
- Versterk het crisismanagement voor onduidelijke gebeurtenissen: incidenten in de grijze zone lijken vaak op ‘ongelukken’ totdat er patronen zichtbaar worden. De veerkracht van organisaties wordt op de proef gesteld door besluitvorming onder onzekerheid. Waar de oorzaak niet volledig kan worden vastgesteld, lopen de publieke verhalen uiteen en verandert de regelgeving snel.
- Integreer scenariodenken in strategische planning: scenario’s dagen aannames uit en onthullen onverwachte risico’s. Ze helpen managementteams bij het testen van investeringskeuzes, afhankelijkheden in de toeleveringsketen, geopolitieke invloeden en de toereikendheid van verzekeringen voor een reeks plausibele toekomstscenario’s.
Sam Wilkin, directeur Political Risk Analytics bij Willis: “Onze samenlevingen zijn slechts zo veerkrachtig tegen aanvallen in de ‘grijze zone’ als hun zwakste schakel. De bedrijfssector mag die zwakke schakel niet zijn. De afgelopen maanden met aanvallen in de grijze zone in Europa hebben ons laten zien dat strategisch inzicht, operationele paraatheid en specialistische oplossingen die zijn ontworpen om onduidelijkheid aan te pakken, moeten worden ingebouwd in risicomanagementprogramma’s van bedrijven in alle sectoren. Ik hoop dat bedrijven de scenario’s zullen gebruiken om traditionele grenzen van risico-eigendom ter discussie te stellen en onverwachte verbanden tussen risico’s te identificeren.”
Elisabeth Braw, Senior Fellow bij de Atlantic Council: “De huidige tactieken in de ‘grijze zone’ maken gebruik van de manier waarop onze economieën met elkaar verbonden zijn – en dat plaatst de private sector rechtstreeks in de vuurlinie. Vijandige landen richten zich juist op bedrijven omdat dit verstoring en onzekerheid creëert, terwijl het tegelijkertijd twee duidelijke voordelen biedt: plausibele ontkenning en een minimaal risico op represailles. Dit onderzoek maakt duidelijk dat het een vergissing is om agressie in de grijze zone als een tijdelijke overlast te beschouwen. Organisaties die activiteiten in de grijze zone niet erkennen als een materieel bedrijfsrisico, zullen te laat reageren, met reële gevolgen voor de bedrijfsvoering, het vertrouwen en de weerbaarheid.”
Download het rapport Hidden threats, real impacts: gray-zone aggression report.
Foto WTW
