Schadeverzekeraars staan wereldwijd voor een groeiende concurrentiekloof: slechts 10% van de sector slaagt erin AI succesvol op te schalen, terwijl anderen moeite hebben om voordelen uit het gebruik van AI te halen. In de 19e editie van het World Property & Casualty Insurance Report 2026 laat het Capgemini Research Institute zien dat de kloof in AI-volwassenheid deels verklaard kan worden door het feit dat 42% van de verzekeraars helemaal geen AI-metrics bijhoudt. Zonder een manier om te meten en te valideren wat werkt, blijft 60% van de verzekeraars steken in de verkenningsfase of in een proof-of-concept-fase.
Volgens het rapport behandelt slechts een kleine groep verzekeraars AI als een kerncompetentie van de bedrijfsvoering, in plaats van als een set tools. Dat doen zij door gelijktijdig afstemming te borgen tussen strategie en talent, met een technologische basis en een organisatie-brede adoptie. Deze verzekeraars worden gedefinieerd als ‘intelligence trailblazers’ en realiseren tot 21% hogere omzetgroei en over een periode van drie jaar een circa 51% grotere stijging van de aandelenkoers.
Koplopers vs mainstream-verzekeraars
Volgens het rapport onderscheiden koplopers zich op meerdere manieren van mainstream verzekeraars. Deze organisaties zijn bijna vier keer eerder geneigd te investeren in changemanagement dat verder gaat dan basistraining. Ook beschikken koplopers bijna drie keer zo vaak over infrastructuur voor transparante AI die organisatie-breed vertrouwen creëert. Tot slot zorgen deze organisaties ervoor dat AI-verantwoordelijkheden rechtstreeks in functieprofielen zijn opgenomen, waardoor er accountability ontstaat.
Koplopers staan in schril contrast met een sector die worstelt met een ‘architecture mismatch’: een patroon waarbij technologische vooruitgang sneller gaat dan het vermogen van organisaties om deze effectief te integreren. Gemiddeld besteden schadeverzekeraars 72% van hun AI-investeringen aan technologie en infrastructuur, en slechts 28% aan changemanagement, waaronder basistraining voor medewerkers en leiderschap. Daardoor slagen veel AI-initiatieven er niet in hun volledige potentieel te realiseren, wat de organisatie-brede impact beperkt.
Rendement op AI-investeringen wordt nog grotendeels niet gemeten
Meer dan de helft (55%) van de schadeverzekeraars noemt het ontbreken van een duidelijke ROI op AI-initiatieven; hetzelfde aandeel geeft ook aan dat onduidelijk is wie binnen de organisatie eigenaar is van AI-initiatieven. Hierdoor belandt de verantwoordelijkheid vaak bij individuen of kleine teams, wat het onmogelijk maakt om organisatie-breed impact te realiseren. Zelfs op teamniveau blijft de impact beperkt: twee derde (67%) van de schadeverzekeraars wijst op een tekort aan AI-vaardigheden en bijna de helft (47%) van de medewerkers met toegang tot AI-tools zegt dat hun werkdag onveranderd is, zelfs na 18 maanden gebruik.
“De verzekeringssector staat voor haar moment van AI-waarheid. Koplopers bewijzen dat wanneer verzekeraars AI vanaf het begin verankeren in hun bedrijfsstrategie, het zich ontwikkelt van een tool tot een echt concurrentievoordeel met een directe impact op het bedrijfsresultaat,” aldus Kartik Ramakrishnan, CEO van Capgemini’s Strategic Business Unit Financial Services en lid van het Group Executive Board
.“Hoewel veel verzekeraars bekende technische en culturele drempels moeten nemen, is de kans die voor ons ligt helder. Door datafundamenten te versterken, eigenaarschap te verduidelijken en te investeren in vaardigheden en governance, kunnen verzekeraars verder gaan dan pilots en organisatie‑brede waarde ontsluiten. De focus moet nu liggen op het opbouwen van de organisatorische discipline die de impact van AI in de hele organisatie bestendig maakt.”
Samenwerking tussen mens en AI sleutel voor de verzekeraar van de toekomst
Hoewel koplopers door hun inzet van AI een direct voordeel hebben opgebouwd, blijven er voor de rest van de sector uitdagingen bestaan. Bijna de helft (49%) van de tijd van medewerkers gaat op aan samenwerking tussen teams, terwijl de meeste AI-tools nog steeds op het niveau van individuele taken opereren.
Ook de data-gereedheid blijft achter: slechts 12% van de verzekeraars rapporteert een zeer hoge volwassenheid, ondanks de sterke afhankelijkheid van ongestructureerde data. Tot slot blijft een groeiende vertrouwenskloof bestaan. Drieënveertig procent van de medewerkers noemt baanzekerheid in verband met AI als een van de grootste zorgen en slechts 14% van de medewerkers is ‘heel duidelijk’ over hoe AI past binnen hun werk.
Volgens het rapport is er een kans om de verzekeraar van de toekomst opnieuw vorm te geven:
- een model waarin het leiderschap de strategische koers uitzet en de kaders definieert voor samenwerking tussen mens en AI;
- goed opgeleide medewerkers complexe operationele beslissingen nemen met behulp van real-time inzichten;
- en AI-agents routinematige, repetitieve taken automatiseren.
Binnen dit model kunnen ‘orchestration managers’ actief werken aan het afstemmen van bedrijfsstrategie en AI-principes, zodat ‘intelligence’ kan opschalen binnen grote ondernemingen. Om deze visie te realiseren, moeten verzekeraars AI verankeren in dagelijkse samenwerking en besluitvorming, hun datafundamenten versterken en workflows herontwerpen voor het agentic-AI-tijdperk.
