Jaarcijfers Politie: Nieuwe oplossingen nodig voor veranderende criminaliteit

De politie kreeg het afgelopen jaar bijna de helft (46%) meer meldingen van online seksueel misbruik dan een jaar eerder. Dat blijkt uit de politiecijfers over het jaar 2025. Gekeken naar alle soorten misdrijven, groeide het aantal minderjarige verdachten met 5%. Binnen die groep werden 12% meer zaken naar het OM gestuurd ten opzichte van het jaar ervoor. Dit geeft aan dat de jeugdcriminaliteit licht toeneemt en ook zwaarder is geworden. Korpschef Janny Knol: “Het veranderende veiligheidsbeeld vraagt om nieuwe oplossingen.”

De toename van online seksueel misbruik baart de korpschef zorgen: “Het goede nieuws is dat de bereidheid om hiervan aangifte te doen, lijkt toe te nemen. Tegelijk ontbreekt het in onze samenleving aan maatregelen om te voorkomen dat het fout gaat. Op het internet is amper sprake van toezicht en correctie, zoals we dat bijvoorbeeld op school of op straat wel gewend zijn. We besteden steeds meer tijd in een soort moreel vacuüm. Het afgelopen weekend meldden we nog dat ten minste vijf Nederlandse meisjes zijn aangezet tot zelfdoding, onder druk van sadistische chatgroepen. De online platforms waar dit zich afspeelt, moeten meer doen om misbruik te voorkomen. Het is bovendien van het grootste belang dat ouders zich bewust worden van de risico’s en met hun kind bespreken wat ze online meemaken.”

 

Online seksueel misbruik

De toename van online seksueel misbruik baart de korpschef zorgen: “Het goede nieuws is dat de bereidheid om hiervan aangifte te doen, lijkt toe te nemen. Tegelijk ontbreekt het in onze samenleving aan maatregelen om te voorkomen dat het fout gaat. Op het internet is amper sprake van toezicht en correctie, zoals we dat bijvoorbeeld op school of op straat wel gewend zijn. We besteden steeds meer tijd in een soort moreel vacuüm. Het afgelopen weekend meldden we nog dat ten minste vijf Nederlandse meisjes zijn aangezet tot zelfdoding, onder druk van sadistische chatgroepen. De online platforms waar dit zich afspeelt, moeten meer doen om misbruik te voorkomen. Het is bovendien van het grootste belang dat ouders zich bewust worden van de risico’s en met hun kind bespreken wat ze online meemaken.”

Ruim 800.000 zaken

Het totaal aantal geregistreerde misdrijven is in 2025 ongeveer gelijk gebleven met het jaar ervoor: met 800.974 zaken is dit 0,6% meer dan in 2024. “We moeten uitkijken dat we ons niet in slaap laten sussen door algemene cijfers”, waarschuwt korpschef Knol, die samen met OM-baas Rinus Otte de aandacht vraagt voor noodzakelijke veranderingen om voldoende aandacht te kunnen besteden aan nieuwe vormen van criminaliteit, met grote impact op de slachtoffers.

Vorig jaar waren er 168.960 incidenten van personen met verward gedrag. Dat is een stijging van 12% vergeleken met 2024 en daarmee een nieuw record.Volgens korpschef Janny Knol is het praktijk dat de politie ‘wordt overladen met problemen die niet opgelost kunnen worden door de politie en het strafrecht’. Ze roept op tot het instellen van een regeringscommissaris of een commissie die ‘breed kijkt naar het veranderende veiligheidsvraagstuk en met nieuwe oplossingen komt’.

Knol trekt een vergelijking met de jaren tachtig, toen er vooral problemen waren met kleine criminaliteit, zoals vandalisme en diefstal. Een commissie adviseerde daarover toen veel maatregelen. “Van inbraakpreventie tot meer controle en toezicht in het ov. Die nieuwe blik om naar oorzaken en oplossingen te kijken, luidde een lange periode van dalende criminaliteit in”, zegt Knol

Minderjarige verdachten

Het aantal minderjarige verdachten van straatroof en overvallen neemt snel toe. In 2025 waren het er 1.457. Dat is ruim 13% meer dan een jaar eerder en 24% meer dan in 2023. Het aandeel minderjarige verdachten van straatroof en overvallen groeide in tien jaar van 35 naar 55%.Knol: “Ons valt op dat jongeren voorheen geleidelijk carrière maakten in de criminaliteit, terwijl ze nu sneller de stap zetten naar ernstige misdrijven als straatroven en overvallen. Ook switchen ze nu heel gemakkelijk tussen verschillende vormen van on- en offline criminaliteit.”

Knol: “De impact van criminaliteit groeit, terwijl dit minder goed te zien is in politiecijfers. De schaamte bij bijvoorbeeld online fraude of oplichting is groot en de pakkans is relatief laag. Eén dader maakt wereldwijd makkelijk honderden – of nog veel meer – slachtoffers. Het politiebestel is nog vooral ingericht op de bestrijding van traditionele, lokale criminaliteit. Door de manier van financiering van de politie is er bovendien weinig ruimte om te investeren in technologie, ook als dat voor de bestrijding van criminaliteit en het helpen van slachtoffers meer oplevert.”

 

Nieuwe blik

Het aantal incidenten van personen met verward gedrag brak ook in 2025 weer een record. De politie registreerde 168.960 incidenten; een stijging van 12%  vergeleken met 2024. “Praktijk is dat de politie wordt overladen met problemen die niet opgelost kunnen worden door de politie en het strafrecht. Ik put inspiratie uit de jaren 80. Toen waren vooral de problemen met kleine criminaliteit, zoals vandalisme en diefstal, erg groot. Een commissie onder leiding van politicus Hein Roethof adviseerde tal van maatregelen die de samenleving kon nemen en gaf daarmee de concrete aanzet tot meer preventie. Van inbraakpreventie tot meer controle en toezicht in het OV. Die nieuwe blik om naar oorzaken en oplossingen te kijken, luidde een lange periode van dalende criminaliteit in. Ik zou graag willen dat een regeringscommissaris of commissie weer zo breed kijkt naar het veranderende veiligheidsvraagstuk en met nieuwe oplossingen komt.”