Allianz Safety & Shipping Review 2026: Geopolitieke spanningen vormen uitdaging voor voortdurende verbeteringen in de veiligheid van de scheepvaart op de lange termijn

Geopolitieke spanningen vormen een uitdaging voor de voortdurende verbeteringen in de veiligheid van de scheepvaart op de lange termijn. Het aantal incidenten daalde in 2025 met 16% tot minder dan 3.000 wereldwijd, terwijl brand een belangrijke oorzaak van schades  blijft met meer dan 200 incidenten, het op één na hoogste aantal in een decennium. Dat is één van de uitkomsten van het ‘Safety and Shipping Review 2026’ van Allianz Commercial

De waarde van schepen en lading in de regio – $ 125 miljard aan schepen en lading ter waarde van $125 miljard wacht op doorgang vanuit de Perzische Golf -toont het belang aan van maritieme knelpunten. Het beheersen van geopolitieke verstoringen is nu een topprioriteit voor reders en ladingverwerkers. “Het complexere en volatielere risicolandschap vereist een grotere operationele veerkracht in plaats van kostenefficiëntie.”

Aangezien 90% van de internationale handel over de oceanen wordt vervoerd, zijn volgens het rapport  maritieme veiligheid en stabiele scheepvaartroutes van cruciaal belang. Incidenten zoals de sluiting en de vermeende mijnactiviteiten in de Straat van Hormuz zijn de laatste in een reeks recente verstoringen die de scheepvaart hebben getroffen. “Ze duiden op een overgang naar een ‘nieuwe maritieme orde’’ , gekenmerkt door toenemende veiligheidsrisico’s langs strategische scheepvaartroutes, de verstoring van gevestigde handelsroutes, aanhoudende onzekerheid, hogere risicopremies en een grotere strategische nadruk op veerkracht in plaats van pure kostenefficiëntie.

 

Naast geopolitieke onzekerheid blijven volgens Allianz Commercial’s Safety and Shipping Review traditionele risico’s voor de scheepvaartsector een grote zorg, hoewel het aantal total losses van schepen en incidenten de afgelopen jaren is blijven dalen. Schade aan of defecten aan machines en branden behoren tot de belangrijkste oorzaken van verliezen in dit opzicht, met aanzienlijke economische en verzekerde schade tot gevolg.

Thomas Lillelund, CEO van Allianz Commercial: “Onze analyse laat zien dat de scheepvaartindustrie de afgelopen jaren aanzienlijke vooruitgang heeft geboekt op het gebied van maritieme veiligheid. De sector heeft echter ook een fundamentele transformatie ondergaan, van decennia van relatieve stabiliteit, gekenmerkt door stabiele handelsstromen en grotendeels voorspelbare operationele omstandigheden, naar een steeds complexere en volatielere sector. Het conflict in het Midden-Oosten en de afsluiting van de Straat van Hormuz zijn slechts de meest recente in een reeks ernstige verstoringen die rederijen en ladingverwerkers hebben getroffen. Weerbaarheid, geopolitiek en efficiëntie moeten in evenwicht worden gehouden in een ongelooflijk onvoorspelbare wereld, waar de kosten van onzekerheid de scheepvaartindustrie hervormen,” legt

Geopolitieke onzekerheid wordt het grootste risico voor de scheepvaartindustrie

Het conflict in het Midden-Oosten verlamde de Straat van Hormuz, een cruciale wereldwijde olieroute. Uit gegevens van Allianz Research blijkt dat ongeveer 1.150 vrachtschepen (meer dan 100 GT*) met een geschatte waarde van schepen en lading van circa 125 miljard dollar, een volume van 29 miljoen GT en maar liefst 20.000 zeevarenden zich in de Perzische Golf bevinden, wachtend om de werkzaamheden te hervatten na recente diplomatieke doorbraken. Dit onderstreept het structurele belang van maritieme knelpunten en hoe cruciaal ze zijn voor de scheepvaart en de internationale handel. Het laat tevens de ernstige verstoringen van de scheepvaartactiviteiten en de mentale druk zien die de zeevarenden ervaren die maandenlang aan boord hebben doorgebracht onder dreiging van aanvallen.

Transportverzekeringen voor schepen en lading zijn gedurende het conflict beschikbaar gebleven, zij het tegen verhoogde premies voor casco en goederen. De werkelijke kwestie voor reders betrof echter meer het risico voor de bemanning en het schip tijdens de doorvaart door een conflictgebied, dan louter verzekeringsoverwegingen. Zelfs als de overeenkomst tussen de VS en Iran standhoudt en de Straat van Hormuz volledig wordt heropend, zijn solide garanties voor een veilige doorgang nodig, waarbij de internationale gemeenschap betrokken moet zijn, met name als het scheepvaartverkeer terugkeert naar het niveau van voor de oorlog, tot wel 140 schepen per dag.

 

Kapitein Rahul Khanna, Global Head of Marine Risk Consulting bij Allianz Commercial: “We zien een toenemende onzekerheid rond scheepvaartroutes. Elk type gebeurtenis – een conflict, een pandemie of een schip dat aan de grond loopt en een belangrijke haven of scheepvaartkanaal blokkeert – kan potentieel een grote verstoring van de scheepvaart en toeleveringsketens veroorzaken. De gebeurtenissen in het Midden-Oosten hebben een grotere impact gehad dan velen hadden verwacht. De sluiting van de Straat van Hormuz schept een gevaarlijk precedent en roept vragen op over de toekomst op lange termijn van deze en andere cruciale knelpunten. Het wordt steeds duidelijker dat we een prijs moeten betalen voor onzekerheid, door over te stappen van ‘just-in-time’ naar ‘just-in-case’ toeleveringsketens en door veerkracht boven kostenefficiëntie te stellen.”

Het aantal totaalverliezen en incidenten daalt ondanks tegenwind in de sector

De meest recente analyse van het onderzoek toont aan dat er de afgelopen tien jaar meer dan 900 totaaverliezen zijn gemeld (schepen van meer dan 100 GT). Tussen 2016 en eind 2020 waren dat er 555, gemiddeld 111 per jaar. Dit aantal daalde tot 350 tussen 2021 en eind 2025, een gemiddelde van 70 (37% minder dan in de voorgaande periode van vijf jaar), wat het positieve effect weerspiegelt van een toegenomen focus op veiligheidsmaatregelen in de loop der tijd. In 2025 werden 43 total losses gemeld, waarvan meer dan 30 schepen van meer dan 500 GT.

Wereldwijd daalde het aantal incidenten in de scheepvaart het afgelopen jaar met ongeveer 16% (2.818 in 2025 vergeleken met 3.353 in 2024). Het oostelijke Middellandse Zeegebied en de Zwarte Zee kenden het hoogste aantal incidenten (622), gevolgd door de Britse Eilanden (619), waar zich de afgelopen tien jaar ook de meeste incidenten voordeden.

Schade aan of uitval van machines was wereldwijd de belangrijkste oorzaak van incidenten in de scheepvaart, goed voor meer dan de helft (1.505), gevolgd door aanvaringen tussen schepen (260). Branden op grote schepen, waaronder containerschepen en autotransportschepen, blijven een punt van zorg. In 2025 werden meer dan 200 incidenten op grote schepen gemeld, een daling ten opzichte van 2024, maar nog steeds het op één na hoogste aantal in de afgelopen tien jaar, met ten minste negen gemelde total losses.

De toenemende omvang van schepen leidt ook tot een stijging van het gemiddelde schadebedrag, waarbij de reder en de ladingbelanghebbenden de schade of kosten delen om de hele onderneming in een noodsituatie te redden. Dergelijke claims zijn doorgaans complex en omvangrijk. De bijdragen om schades te dekken kunnen oplopen tot 50% van de waarde van de lading, wat, als een schip bijvoorbeeld een paar duizend elektrische auto’s vervoert, gemakkelijk meer dan $ 100 miljoen  kan bedragen.

Justus Heinrich, Global Product Leader Marine Hull bij Allianz Commercial: “Verzekeringsmarkten reageren snel op crises, maar de echte uitdaging voor bedrijven is begrijpen hoe risico’s met elkaar verbonden zijn. Daarom worden veerkracht en riskmanagement net zo belangrijk als verzekeringsdekking. De scheepvaartsector bevindt zich in turbulente tijden, niet alleen door geopolitieke instabiliteit, maar ook door traditionele risico’s met betrekking tot casco en machines, waarbij we zien dat de claimkosten blijven stijgen, evenals door uitdagingen op het gebied van decarbonisatie en vlootvernieuwing. Onze rol als verzekeraar is om onze klanten te ondersteunen als zowel risicodrager als veerkrachtpartner om risico’s te beperken voordat ze leiden tot een schadelijke schadegebeurtenis.”

 

Belangrijkste oorzaken van incidenten/ongevallen in de scheepvaart: overzicht 2025 en in periode 2016-2025

 

Schade/uitval aan machines:  1.505  – 12.991

Botsing (waarbij schepen betrokken zijn):   260 – 2.822

Brand/explosie;    218 – 2.152

Verongelukt/gestrand (aan de grond gelopen):   202- 1.952

Contact (bijv. met havenmuur): 155 – 1.820

Overig: 478  – 6.563

Totaal: 2.818  – 28.660

 

Tien regio’s met de meeste scheepvaartincidenten in 2025 (verschil 2024)

Het aantal gemelde scheepsongelukken of -incidenten daalde in 2025 (2.818 vergeleken met 3.353 een jaar eerder), oftewel met ongeveer 16%. De regio Oostelijke Middellandse Zee en Zwarte Zee kende het hoogste aantal gemelde incidenten (622), gevolgd door de Britse Eilanden (619). De top 10 van incidentlocaties is verantwoordelijk voor meer dan 80% van alle scheepvaartincidenten wereldwijd

  1. Oostelijke Middellandse Zee en Zwarte Zee: 622( – 68)
  2. Britse Eilanden, Noordzee, Kanaal en Golf van Biskaje: 619 (-193)
  3. Zuid-China, Indochina, Indonesië en Filipijnen: 273 (-20)
  4. Grote Meren: 154 (+21)
  5. Westelijke Middellandse Zee: 128 ( -20)
  6. Japan, Korea en Noord-China: 126 (-2)
  7. Noord-Amerikaanse westkust: 121 (+2)
  8. Baltische Zee:  104 (-84)
  9. Newfoundland:  86 (-8 )
  10. Australazië : 66 (-13)

Overig:  519

Totaal : 2.818 (-535)

 

Tien regio’s met de meeste scheepvaartincidenten in periode 2016-2025

De Britse Eilanden zijn de locatie met de meeste incidenten in de afgelopen tien jaar (5.953), goed voor meer dan 20% van de 28.600 wereldwijd gemelde incidenten in de afgelopen tien jaar. De regio Oost-Middellandse Zee en Zwarte Zee staat op de tweede plaats (5.448), terwijl Zuid-China, Indochina, Indonesië en de Filipijnen de derde meest voorkomende incidentlocatie zijn (2.603). De Top-10 ziet er als volgt uit:

  1. Britse Eilanden, Noordelijke Zee, Engeland. Kanaal en Golf van Biskaje: 953
  2. Oostelijke Middellandse Zee en Zwarte Zee: 5.448
  3. Zuid-China, Indochina, Indonesië en Filipijnen: 603
  4. Grote Meren: 1.584
  5. Oostzee: 390
  6. Westelijke Middellandse Zee: 1.368
  7. Noord-Amerikaanse westkust: 297
  8. Japan, Korea en Noord-China: 128
  9. IJsland en Noord-Noorwegen: 1.097
  10. Newfoundland: 921

Overig  5.871

Totaal 28.660