Woede over de toenemende sociale ongelijkheid en de kosten van levensonderhoud, het tanende vertrouwen in regeringen en instellingen en de steeds meer gepolariseerde politiek, samen met een toename van activisme en milieuoverwegingen, zijn de belangrijkste factoren die naar verwachting de aanhoudende incidenten van stakingen, rellen en burgerlijke onrust (SRCC) over de hele wereld zullen aanwakkeren, volgens een nieuw rapport van verzekeraar Allianz Global Corporate & Specialty (AGCS). Het verhoogde SRCC-risico betekent dat bedrijven alert moeten blijven voor de verschillende bedreigingen die dergelijke activiteiten met zich mee kunnen brengen. Behalve dat gebouwen of activa kostbare materiële schade oplopen, kunnen ook de activiteiten ernstig worden verstoord, met aanzienlijk inkomstenverlies tot gevolg.
“Stakingen, rellen en burgerlijke onlusten zijn de afgelopen jaren niet alleen toegenomen, ze worden ook steeds intensiever en rampzaliger. Door dit soort gebeurtenissen wordt ons tijdperk er een van onzekerheid”, zegt Srdjan Todorovic, hoofd politiek geweld en oplossingen voor vijandige omgevingen bij AGCS.
“We hebben gebeurtenissen met miljardenschade gezien in de VS, Chili en Colombia. De dreiging verandert, en hoewel veel van de redenen ervoor universeel zijn – economisch, politiek of milieu – kan het in verschillende regio’s anders uitpakken, met verschillende niveaus van geweld en verstoring. Operationeel en veiligheidsmanagement binnen organisaties moeten het huidige klimaat zien als een katalysator voor het evalueren van beste praktijken en beleid rond het voorbereiden van locaties en werknemers op mogelijke onrust onder de bevolking en het opbouwen van veerkracht.”
Volgens de Verisk Maplecroft Civil Unrest Index steeg het risico op burgerlijke onrust alleen al tussen het tweede en derde kwartaal van 2022 in meer dan 50% van de landen – van de 198 landen zagen er 101 een toename van het risico. Sinds 2017 zijn wereldwijd meer dan 400 belangrijke anti-regeringsprotesten uitgebroken. Het is dan ook niet verwonderlijk dat ‘politieke risico’s en geweld’ in de Allianz Risk Barometer in 2023 een top 10-risico vormen.
Hoewel de oorlog in Oekraïne
een belangrijke factor is in deze rangschikking, blijkt uit de resultaten ook
dat de impact van SRCC-activiteiten als politiek geweldsrisico de grootste zorg is, met een gecombineerde score van
bijna 70%. Onrust verspreidt zich nu sneller en op grotere schaal, mede dankzij
het stimulerende effect van de sociale media. Dit betekent dat meerdere
locaties kunnen worden getroffen, met mogelijk meerdere verliezen voor
bedrijven tot gevolg. Dergelijke gebeurtenissen duren ook langer – bijna een
kwart van de 400 belangrijkste protesten tegen regeringen sinds 2017, duurde
langer dan drie maanden – waardoor de financiële kosten toenemen. De
gerapporteerde schade van slechts zes gebeurtenissen van burgerlijke onrust
over de hele wereld tussen 2018 en 2023 resulteerde in ten minste 12 miljard dollar aan
economische/verzekerde verliezen.
Vijf risicodrijvers van
burgerlijke onrust
In het rapport belicht het
Politiek Geweld team van AGCS de vijf belangrijkste factoren waarvan zij
verwachten dat ze de drijvende kracht zullen zijn achter verdere
SRCC-activiteiten in 2023 en daarna:
De aanhoudende kosten van
levensonderhoud:
Hoewel de inflatie in veel landen nu vermoedelijk zijn hoogtepunt heeft
bereikt, blijven de naweeën hun tol eisen. Iets meer dan de helft van de
protesten in 2022 werd veroorzaakt door economische kwesties en het vertrouwen van het publiek in de
financiële toekomst is wankel. In de helft van de landen die werden
onderzocht in de Edelman Trust Barometer van 2023 daalde het geloof dat hun gezin het
over vijf jaar beter zal hebben met twee cijfers per jaar. Verdere
protestactiviteiten zijn waarschijnlijk en hoewel ze meestal vreedzaam zijn,
kunnen ze gewelddadig worden.
Wantrouwen jegens
regeringen en instellingen:
Regeringen die corrupt worden geacht of te lang aan de macht zijn geweest, kunnen
mensen op straat brengen. Economische grieven over voedsel, brandstof, lonen of
pensioenen kunnen zich uitbreiden van demonstraties op basis van problemen tot
bredere anti-regeringsbewegingen. In 2022 en begin 2023 ontstonden protesten
over de rechten van vrouwen en minderheden in Iran, brandstofprijzen in
Kazachstan, economisch falen in Sri Lanka, abortusrechten in de VS en
Coviderestricties in China. Europa wordt nog steeds getroffen door talrijke
stakingen over lonen en arbeidsomstandigheden. Politieke instabiliteit in Peru,
Brazilië en Argentinië heeft ook geleid tot wijdverspreide en gewelddadige
protesten.
Toenemende polarisatie: Politieke verdeeldheid leidt overal ter
wereld tot spanningen die de sociale cohesie ondermijnen en conflicten doen escaleren.
Gepolariseerde meningen kunnen zich met name in de sociale media vastzetten en
in sommige landen wordt die polarisatie gewelddadig. De laatste jaren heeft
zich in veel landen een grote verschuiving naar links en rechts voorgedaan,
waarbij slechts weinig liberale democratieën een gevoel van evenwicht behouden
en politieke partijen elkaar beconcurreren om het middenveld.
Een toename van activisme: Bewegingen die de afgelopen jaren
aanzienlijk zijn gestimuleerd door sociale media zijn onder meer de wereldwijde
Occupy-beweging tegen economische ongelijkheid, de Black Lives Matter-protesten
die raciale ongelijkheid benadrukken, de #MeToo-beweging tegen seksueel
misbruik en intimidatie, en de Stop the Steal-campagne, die valselijk
verkiezingsfraude claimde bij de verkiezing van de Amerikaanse president Joe
Biden.
“Waar de politiek
gepolariseerd is, kunnen mensen een groter gevoel hebben dat hun persoonlijke
waarden worden aangevallen en de straat opgaan om die te verdedigen,” zegt
Todorovic. “Er kunnen rellen uitbreken rond een enkel brandpunt, zoals een
hardhandige reactie van de autoriteiten die onrechtvaardig wordt geacht.”
Deze kunnen vervolgens escaleren over een groter gebied, waarbij grotere
aantallen mensen betrokken zijn, tot burgerlijke onrust. Als dit overgaat in
geweld en opportunisme, kunnen bedrijven kwetsbaar zijn voor schade aan
eigendommen en plunderingen.
Klimaat- en
milieuproblemen:
Waar regeringen worden gezien die de vooruitgang op het gebied van
klimaatverandering terugdraaien, zoals fracking of het heropenen van koolmijnen
als oplossing voor de afhankelijkheid van Russisch gas, kan er onrust ontstaan.
Bedrijven die geacht worden buitensporig te profiteren van fossiele
brandstoffen terwijl veel mensen het moeilijk hebben, kunnen ook het doelwit
worden. “Milieudemonstranten haalden in 2022 kleurrijke krantenkoppen –
zoals activisten die soep op een schilderij van Van Gogh goten of zich op wegen
lijmden – en zullen dat ook in 2023 blijven doen”, zegt Etienne Cheret, Regional Practice Group
Leader, Crisis Management bij AGCS. “Demonstraties tegen
klimaatverandering zijn meestal niet gewelddadig, maar ze kunnen wel
ontwrichtend werken, vooral als ze de transportinfrastructuur aantasten. We
verwachten dat dit soort activiteiten het komende jaar zullen doorgaan, zo niet
escaleren.”
Continuïteitsplannen
implementeren, testen en bijwerken
Burgerlijke onrust kan moeilijk te
voorspellen zijn omdat het vaak begint met een specifieke aanleiding, zoals een
regeringswisseling, nieuwe wetgeving of een plotselinge prijsstijging. Er zijn
echter veel dingen die bedrijven kunnen doen om verstoringen tot een minimum te
beperken. Allianz Risk Consulting heeft een lijst met technische aanbevelingen
voor bedrijven opgesteld, zoals het implementeren en vervolgens regelmatig
testen en bijwerken van een bedrijfscontinuïteitsplan. Gespecialiseerde
verzekeringen kunnen bedrijven helpen beschermen tegen schade als gevolg van
politiek geweld en tegen onderbreking van de bedrijfsvoering. Polissen kunnen
dekking bieden tegen burgeroorlog, SRCC, terrorisme en oorlog.
- Bedrijven zien in toenemende mate de impact van protestbewegingen en burgerlijke onrust op hun activiteiten, een trend die naar verwachting zal toenemen.
- Een nieuw rapport van AGCS identificeert vijf factoren die de aanhoudende incidenten van politiek geweld over de hele wereld kunnen aanwakkeren.
- Stakingen, rellen en burgerlijke onrust hebben bedrijven en instellingen de afgelopen jaren 12 miljard dollar schade, veroorzaakt door slechts zes grote incidenten.
- Bedrijven moeten het huidige klimaat zien als een katalysator voor het evalueren van best practices en beleid rond het voorbereiden van kantoorlocaties en werknemers op de impact van mogelijke burgerlijke onrust
Download Outlook: Strikes, riots and civil commotion – a test of business resilience
