In 2020 overleden 168.678 inwoners van Nederland, van wie ruim 20.000 aan COVID-19, de ziekte veroorzaakt door het nieuwe coronavirus. Dat komt neer op 11,9% van alle sterfgevallen. Aan kanker en andere nieuwvormingen overleden 47.000 mensen (27,9%, was vorig jaar 30,9%) en aan hart- en vaatziekten stierven 37.000 mensen (21,7%, was 24,8%). Dit meldt het CBS op basis van de voorlopige cijfers over doodsoorzaken in 2020.
Het aantal overledenen was vorig jaar 16,800 duizend hoger dan in 2019, toen 151.885 mensen overleden. Tot 2019 nam in alle leeftijdsgroepen de gestandaardiseerde sterfte jaarlijks af. In dit cijfer wordt rekening gehouden met de samenstelling van de bevolking. In 2020 nam de sterfte in alle leeftijdsgroepen toe, het meest bij ouderen, vooral als gevolg van het nieuwe coronavirus. De sterfte aan andere doodsoorzaken nam tegelijkertijd af. Zo daalde het aandeel overlijdensgevallen door psychische stoornissen en zieketen aan het zenuwstelsel van 14,2% naar 11,9%, dat van ziekten van de ademhalingsorganen van 8,3% naar 6,2%, niet-natuurlijke doodsoorzaken van 5,7% naar 5,4% en overige doodsoorzaken van 16,1% naar 15,0%.
Vijf procent minder sterfte aan hart- en vaatziekten
De sterfte aan kanker en hart- en vaatziekten daalt sinds 2000. Die daling zette in 2020 door. De sterfte aan hart- en vaatziekten daalde meer dan in eerdere jaren: in 2020 overleden 5% minder mensen aan deze doodsoorzaak dan een jaar eerder, in de voorafgaande jaren was de daling ongeveer 3%. Ook de sterfte aan kanker en andere nieuwvormingen nam iets meer af, met ruim 2%. De gestandaardiseerde sterfte aan psychische stoornissen en ziekten van het zenuwstelsel, waartoe onder andere de ziekte van Alzheimer en dementie behoren, neemt sinds 2018 af. Ook in 2020 was er een afname van 9 procent ten opzichte van het jaar ervoor.
Bij mensen boven de 50 jaar nam de sterfte met een andere oorzaak dan COVID-19 af, met uitzondering van de niet-natuurlijke doodsoorzaken. In 2020 kunnen mensen met chronische ziekten vroegtijdig zijn overleden door COVID-19. Een soortgelijk beeld is te zien in jaren met een griepepidemie, zoals 2018/2019. Deze ontwikkeling was het sterkst bij 80-plussers.
Meer mensen overleden door accidentele val
Het aantal overledenen met een niet-natuurlijke doodsoorzaak (ongevallen, zelfdodingen, en moord en doodslag) neemt sinds 2012 toe en lag in 2020 op bijna 52 per 100 duizend sterfgevallen. De toename komt volledig doordat meer mensen overlijden aan de gevolgen van een accidentele val (onopzettelijk vallen, struikelen of uitglijden). De sterfte door deze doodsoorzaak neemt al sinds 2000 toe. Het aantal overledenen door wegverkeersongevallen en zelfdodingen daalt de afgelopen jaren, en ook in 2020 zette die daling door.
