Onderzoek: staat van civiele constructies onbekend bij gemeenten

 

 

Veel gemeenten hebben niet in beeld hoe het gaat met hun civiele kunstwerken en hoe groot het actuele risico is op uitval of falen. Dat blijkt uit de voorlopige resultaten van een landelijke enquête over de vervanging- en renovatieopgave, zo valt te lezen in een artikel in Cobouw

Netwerkorganisatie De Bouwcampus heeft decentrale overheden ondervraagd over hun areaal aan bruggen, viaducten en andere civiele kunstwerken. Van de 26 gemeenten, 12 provincies en een waterschap blijkt dat vooral de gemeenten geen volledig of actueel beeld hebben van hun areaal. De meesten monitoren niet structureel of er risico’s op uitval of falen zijn, stelt het platform van opdrachtgevers, marktpartijen en onderzoekers uit de bouwsector.

Stuurloos

Hoewel het geen representatief landelijk beeld is, zijn de signalen volgens De Bouwcampus duidelijk. “Als je niet precies weet wat je hebt en in welke staat het verkeert, wordt het lastig om goed te sturen op vervanging, onderhoud en risico’s”, zegt transitiemedewerker Laura Lohuis Linde.

De grootste uitdaging om kunstwerken op tijd en efficiënt te renoveren of vervangen, is volgens de 39 respondenten het gebrek aan interne capaciteit. Tekorten aan personeel en kennis, gecombineerd met vergrijzing, zetten de kleinere overheden onder druk. Ook of er voldoende capaciteit bij bouwers is, baart hen zorgen. De vervangings- en renovatieopgave leeft wel: meer dan 90% van de ondervraagden geeft aan zich ongemakkelijk te voelen als er niets wordt gedaan.

Het valt De Bouwcampus op dat de meeste ondervraagde gemeenten niet doen aan assetmanagement. Dat is een beheerproces om een object qua conditie, kosten en risico’s zo slim en goedkoop mogelijk te beheren zolang het er staat. Bij bijna 80 procent van de respondenten is assetmanagement niet of beperkt geïntegreerd in toekomstig beleid. Ze lopen daarmee het risico dat kennis over de staat van hun infrastructuur niet doordringt tot het lokale bestuur. En dat vervolgens wordt onderschat hoe snel en hoeveel infrastructuur er vervangen of gerenoveerd moet worden.

Eerder onderzoek

Gemeenten beheren tezamen de meeste civiele constructies in Nederland. Het gaat om ruim 66.000 bruggen en viaducten, berekende TNO in 2023. Een deel daarvan is, net als bij de bruggen die Rijkswaterstaat beheert, gebouwd in de jaren 50-60 en inmiddels aan vervanging toe.

Het TNO-onderzoek wees al uit dat veel beheerders niet precies weten hoeveel kunstwerken de komende jaren vernieuwd moeten worden. Bovendien leverden slechts twaalf van de 342 gemeenten en vier van de twaalf provincies hun gegevens aan voor dit onderzoek. De onwetendheid baarde de onderzoekers zorgen. Daardoor groeit het risico dat er meer kunstwerken uit de ‘babyboom-periode’ binnenkort vernieuwd moeten worden dan beheerders verwachten.

De Bouwcampus houdt de enquête de komende tijd open om meer antwoorden te verzamelen.

Bron Cobouw